ალბანური დიპლომების, ნიშნების ფურცლებისა და კვალიფიკაციების თარგმანი - QSHA, ალბანური უნივერსიტეტები და აღიარება საქართველოში

QSHA: njohja e diplomës - ქართული დიპლომის აღიარება ალბანეთში

ალბანეთში უცხოური დიპლომების აღიარებას (njohja e diplomës) განათლების სერვისების ცენტრი - QSHA (Qendra e Shërbimeve Arsimore) - ახორციელებს. ის გადაწყვეტს, რას უტოლდება ქართული ბაკალავრის, მაგისტრის ან დოქტორის ხარისხი ალბანურ სისტემაში.

აღიარება საჭიროა, თუ ქართველი ალბანეთში გეგმავს:

• სწავლის გაგრძელებას ალბანურ უნივერსიტეტში;
• დასაქმებას საჯარო სექტორში;
• რეგულირებად პროფესიაში საქმიანობას - მედიცინა, სამართალი, ინჟინერია, განათლება.

კერძო დამსაქმებლების ნაწილს ფორმალური აღიარება არ სჭირდება - მათთვის საკმარისია დიპლომის თარგმანი.

QSHA-სთვის საჭირო პაკეტი

• დიპლომი - აპოსტილით და ალბანური თარგმანით.
• დიპლომის დანართი - სწორედ მისით ფასდება, რა ისწავლეთ; აპოსტილით და თარგმანით.
• ატესტატი - ზოგ შემთხვევაში QSHA წინა საფეხურის დოკუმენტსაც ითხოვს.
• პასპორტი - თარგმანით.
• სილაბუსები - რეგულირებადი პროფესიებისთვის ან თუ დანართი საკმარისად დეტალური არ არის.

ქართულ დიპლომზე აპოსტილს განათლების ხარისხის განვითარების ეროვნული ცენტრი ადებს. ჩვენ ამ ეტაპს ვაწესრიგებთ და ალბანურ თარგმანს აპოსტილის ტექსტის ჩათვლით ვამზადებთ.

ზუსტი სია QSHA-ს მოქმედ მოთხოვნებზეა დამოკიდებული - სანამ პაკეტს აწყობთ, შეამოწმეთ მათი მიმდინარე სია.

ქართული ნიშნების შკალა ალბანურად

ქართული უმაღლესი განათლება ასქულიან სისტემას და ასოით შეფასებას იყენებს - A, B, C, D, E, FX, F. ალბანური უნივერსიტეტები ათბალიან სისტემას იყენებენ.

თარგმანში ქართული ნიშნები უცვლელად რჩება - ჩვენ მათ ალბანურ შკალაზე არ ვაკონვერტირებთ. ეს აღიარების ორგანოს კომპეტენციაა, და ნებისმიერი „დახმარება" აქ დოკუმენტის დამახინჯება იქნებოდა.

სამაგიეროდ, თუ დანართში შკალის განმარტებაა მოცემული - რამდენი ქულა რომელ ასოს შეესაბამება - ის აუცილებლად ითარგმნება. სწორედ ეს განმარტება ეხმარება QSHA-ს სწორად წაიკითხოს ქართული ნიშანი. თუ განმარტება დანართში არ არის, შეგვიძლია მთარგმნელის შენიშვნით დავამატოთ, რომ ქართული სისტემა ასქულიანია.

კვალიფიკაციის დასახელება ალბანურად

ქართულ დიპლომში კვალიფიკაცია ჩვეულებრივ ასე იწერება: „ბიზნესის ადმინისტრირების ბაკალავრი". ალბანურად მისი სიტყვასიტყვითი თარგმანი შეიძლება ალბანური სისტემის სხვა კვალიფიკაციას დაემთხვეს ან, პირიქით, არაფერს დაემთხვეს.

ჩვენი მიდგომა: ვთარგმნით ზუსტად - „Bachelor në Administrim Biznesi" - და ფრჩხილებში ვუთითებთ ქართულ ორიგინალს. ალბანური კვალიფიკაციის ეკვივალენტს თავად არ ვირჩევთ - ამას QSHA წყვეტს.

ძველი საბჭოური დიპლომები - „სპეციალისტის" კვალიფიკაციით - ცალკე ყურადღებას ითხოვს: ხუთწლიანი პროგრამა თანამედროვე ორსაფეხურიან სისტემაში პირდაპირ არ ჯდება. თარგმანში ვაფიქსირებთ პროგრამის ხანგრძლივობას, რაც QSHA-ს დონის შეფასებაში ეხმარება.

ალბანურ უნივერსიტეტებში ჩაბარება

ალბანეთის უნივერსიტეტები - ტირანის უნივერსიტეტი, სხვა სახელმწიფო და კერძო უნივერსიტეტები - უცხოელ სტუდენტებს იღებენ, ხოლო სწავლის საფასური ევროპულ საშუალოზე დაბალია. ქართველი სტუდენტებისთვის ეს ჯერ კიდევ იშვიათი, მაგრამ მზარდი მიმართულებაა.

ბაკალავრიატზე ჩასაბარებლად ჩვეულებრივ საჭიროა:

• სრული ზოგადი განათლების ატესტატი და ნიშნების ფურცელი - აპოსტილით და თარგმანით;
• პასპორტი;
• ზოგ პროგრამაზე - ალბანური ან ინგლისური ენის ცოდნის დადასტურება.

მაგისტრატურაზე - ბაკალავრის დიპლომი და დანართი, ხშირად აღიარების პროცედურით. სწავლის ენა ზოგ პროგრამაზე ინგლისურია, და ამ შემთხვევაში დოკუმენტები ხშირად ინგლისურად ითარგმნება.

ალბანური დიპლომი საქართველოში: აღიარება და დასაქმება

ალბანელი სპეციალისტი, რომელიც საქართველოში მუშაობს ან სწავლობს, დიპლომის აღიარებისთვის განათლების ხარისხის განვითარების ეროვნულ ცენტრს მიმართავს.

• Diplomë - ალბანური დიპლომი, აპოსტილით ალბანეთში.
• Suplementi i Diplomës - დიპლომის დანართი; ალბანეთში ის ევროპული ნიმუშითაა და ხშირად ორენოვანია - ალბანურ-ინგლისური.
• Listë notash - ნიშნების ფურცელი.

ყველა ქართული ნოტარიული თარგმანით. თუ დანართი ორენოვანია, თარგმანი ალბანური ტექსტიდან კეთდება, ინგლისური კი საკონტროლოდ გამოიყენება - ეს ტერმინოლოგიურ სიზუსტეს ზრდის.

კერძო დამსაქმებელს ხშირად აღიარება არ სჭირდება - საკმარისია ქართული ან ინგლისური თარგმანი.

ალბანური დიპლომის დანართი - რას შეიცავს

ალბანური დანართი ევროპული Diploma Supplement-ის სტრუქტურას მიჰყვება: რვა განყოფილება, პირის მონაცემებიდან ეროვნული უმაღლესი განათლების სისტემის აღწერამდე.

ქართულ თარგმანში ყველაზე მნიშვნელოვანი ნაწილებია:

• კვალიფიკაციის დონე - ევროპული კვალიფიკაციების ჩარჩოს მიხედვით;
• პროგრამის ხანგრძლივობა და კრედიტები - ECTS;
• საგნები და ნიშნები - ცხრილით;
• ნიშნების სისტემის განმარტება - ალბანური შკალის აღწერა;
• ალბანეთის უმაღლესი განათლების სისტემის აღწერა - მეშვიდე-მერვე განყოფილებები.

სწორედ ეს ბოლო განყოფილებები ეხმარება ქართულ ცენტრს სწორად შეაფასოს ალბანური კვალიფიკაცია, და მათი თარგმანი არ უნდა გამოტოვოთ.

Matura Shtetërore და სასკოლო დოკუმენტები

ალბანეთში სკოლის დამთავრება სახელმწიფო მატურით (Matura Shtetërore) სრულდება - ცენტრალიზებული გამოცდით, რომლის შედეგები უნივერსიტეტში ჩაბარებისთვის გამოიყენება. კოსოვოში ანალოგიური გამოცდა ცალკე სისტემაა.

ალბანელი ოჯახი, რომელიც საქართველოში გადმოდის, შვილის სკოლაში ჩასარიცხად სთხოვს:

• Dëftesë - სასკოლო მოწმობა ნიშნებით;
• ცნობა სკოლიდან - კლასის მითითებით;
• მატურის დიპლომი - თუ სკოლა დამთავრებულია.

ქართული სკოლა ამ დოკუმენტებით განსაზღვრავს კლასს. ალბანური სასკოლო სისტემა ათბალიანი შეფასებით მუშაობს; ნიშნები თარგმანში უცვლელად გადადის.

პროფესიული კვალიფიკაციები და სტუდენტის ცნობები

• პროფესიული სასწავლებლის დიპლომი - ალბანეთის პროფესიული განათლების სისტემიდან; მისი აღიარება ცალკე წესებით ხდება.
• სტუდენტის სტატუსის ცნობა (vërtetim studenti) - ვიზისთვის, სტიპენდიისთვის, გაცვლითი პროგრამისთვის.
• ტრანსკრიპტი - გადასვლისა და კრედიტების ჩათვლისთვის.
• ენის სერტიფიკატები - ალბანური ენის კურსი, უცხოელებისთვის.

სტუდენტის ცნობას მოკლე ვადა აქვს, ამიტომ ის ბოლოს აიღეთ. დეტალები სტუდენტის სტატუსის გვერდზეა.

მწვრთნელის ლიცენზიები და სპორტული კვალიფიკაციები

ეს ალბანურ-ქართული კავშირის ერთ-ერთი ყველაზე სპეციფიკური მიმართულებაა: ფეხბურთის მწვრთნელები, რომლებიც ორ ქვეყანას შორის მოძრაობენ.

UEFA-ს მწვრთნელის ლიცენზიებს - C, B, A, Pro - ეროვნული ფედერაციები გასცემენ, ალბანეთში ალბანეთის ფეხბურთის ფედერაცია. ლიცენზია UEFA-ს სივრცეში ორმხრივად ცნობადია, მაგრამ მწვრთნელის რეგისტრაციისას ქართულ ან ალბანურ ლიგაში ფედერაცია ხშირად ითხოვს:

• ლიცენზიის თარგმანს;
• კურსის დამადასტურებელ დოკუმენტებს;
• სამუშაო გამოცდილების ცნობას წინა კლუბებიდან.

იგივე ეხება სპორტულ მედიცინას, ფიტნეს-ტრენერებსა და სხვა სპორტულ სპეციალისტებს. სპორტულ შეკვეთებს სატრანსფერო ვადებში ვასრულებთ.

სამოტივაციო წერილები, რეკომენდაციები და CV

ალბანურ უნივერსიტეტში ან ალბანურ კომპანიაში განაცხადს ხშირად ახლავს სამოტივაციო წერილი და რეკომენდაციები.

ალბანური აკადემიური და საქმიანი მიმოწერა ფორმალურობით ქართულს უახლოვდება - თავაზიანი, მოკრძალებული ტონი მიღებულია და ალბანელი მკითხველისთვის ბუნებრივია. ამიტომ ქართული სამოტივაციო წერილის ალბანურად თარგმნისას რეგისტრის რადიკალური ცვლილება, როგორც ინგლისურისთვის, ჩვეულებრივ საჭირო არ არის.

CV-ში ყველაზე მნიშვნელოვანია თანამდებობებისა და ორგანიზაციების ზუსტი დასახელება და ქართული უნივერსიტეტების ოფიციალური სახელები. თუ ალბანურ ენას არ ფლობთ, ხოლო დამსაქმებელი ინგლისურს იღებს, ხშირად ინგლისური CV უფრო პრაქტიკულია.

ბოლონიის პროცესი - საერთო ენა ორ სისტემას შორის

ალბანეთი ბოლონიის პროცესს 2003 წელს შეუერთდა, საქართველო - 2005 წელს. ორივე ქვეყანამ უმაღლესი განათლება ევროპულ სამსაფეხურიან მოდელზე გადაიყვანა: ბაკალავრიატი, მაგისტრატურა, დოქტორანტურა, ECTS კრედიტებით.

ეს ნიშნავს, რომ თანამედროვე ქართული და ალბანური დიპლომები სტრუქტურულად თავსებადია: 240 ECTS ბაკალავრიატი ორივე ქვეყანაში ოთხწლიან პროგრამას შეესაბამება, 120 ECTS მაგისტრატურა - ორწლიანს. აღიარების ორგანოსთვის ეს საქმეს მნიშვნელოვნად ამარტივებს.

სირთულე ჩნდება ძველ დიპლომებთან - ბოლონიამდელ პროგრამებთან, რომლებიც ორივე ქვეყანაში სხვა ლოგიკით იყო აგებული. ასეთ შემთხვევაში თარგმანში პროგრამის ხანგრძლივობა და საათები განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია.

სილაბუსები და რეგულირებადი პროფესიები

თუ ქართველი ექიმი, ფარმაცევტი, არქიტექტორი ან იურისტი ალბანეთში პროფესიულ საქმიანობას გეგმავს, დიპლომის აღიარება საკმარისი არ არის - საჭიროა პროფესიული ორგანოს ნებართვაც.

ამ პროცედურაში ხშირად ითხოვენ სილაბუსებს: რა საგნები, რამდენი საათი, რა პრაქტიკა. ქართული სილაბუსების ალბანური თარგმანი მოცულობითი სამუშაოა, ამიტომ ვურჩევთ, ჯერ დააზუსტოთ, რომელი საგნები სჭირდება რეალურად. ხშირად საკმარისია ძირითადი პროფესიული საგნები და კლინიკური ან პრაქტიკული კომპონენტი.

დეტალები სილაბუსების გვერდზეა.

ქართული დიპლომი ალბანელი დამსაქმებლისთვის

ალბანეთის კერძო სექტორი - სამშენებლო, ტურისტული, IT კომპანიები - ქართველ სპეციალისტებს სულ უფრო ხშირად იღებს. ასეთ დამსაქმებელს ფორმალური აღიარება ჩვეულებრივ არ სჭირდება: მას სურს ნახოს, რა კვალიფიკაცია გაქვთ და სად ისწავლეთ.

ამ შემთხვევაში საკმარისია დიპლომისა და დანართის სერტიფიცირებული თარგმანი ალბანურად ან, თუ კომპანია ინგლისურენოვანია, ინგლისურად. ნოტარიუსი და აპოსტილი ხშირად საჭირო არ არის, თუმცა ბინადრობის ნებართვისთვის, რომელიც დასაქმებას მოჰყვება, ოფიციალური დამოწმება შეიძლება დაგჭირდეთ. ორივე ვერსიას ერთდროულად ვამზადებთ, თუ გჭირდებათ.

გაცვლითი პროგრამები და Erasmus+

ალბანური და ქართული უნივერსიტეტები Erasmus+ საერთაშორისო კრედიტური მობილობის პროგრამაში მონაწილეობენ, და ორ ქვეყანას შორის სტუდენტების და ლექტორების გაცვლა შესაძლებელია.

გაცვლით პროგრამაზე წასულ სტუდენტს სჭირდება: სტუდენტის სტატუსის ცნობა, ტრანსკრიპტი, სასწავლო შეთანხმება და, დაბრუნებისას, მასპინძელი უნივერსიტეტის ტრანსკრიპტის თარგმანი, რომ კრედიტები ჩაითვალოს. ალბანური ტრანსკრიპტი ხშირად ორენოვანია, და ქართული ფაკულტეტისთვის ქართული თარგმანი საგნების დასახელებების ზუსტი შესატყვისებით მზადდება.

ვადები და დაგეგმვა

• დიპლომი და ატესტატი - ვადა არ აქვთ; აპოსტილი და თარგმანი შეგიძლიათ ადრე გააკეთოთ.
• აპოსტილი საქართველოში - განათლების ცენტრში რამდენიმე სამუშაო დღე.
• აპოსტილი ალბანეთში - საგარეო საქმეთა სამინისტროში რამდენიმე სამუშაო დღე.
• თარგმანი - დიპლომი იმავე დღეს, დანართი მოცულობის მიხედვით.
• QSHA-ს განხილვა - მათი ვადებით; წინასწარ დაგეგმეთ, თუ სწავლის დაწყება ან დასაქმება კონკრეტულ თარიღზეა მიბმული.

დოქტორანტურა და აკადემიური კარიერა

ქართველი მკვლევრები, რომლებიც ალბანურ უნივერსიტეტებთან თანამშრომლობენ, და ალბანელი მეცნიერები ქართულ კვლევით ცენტრებში - ეს მცირე, მაგრამ აქტიური წრეა. დოქტორის ხარისხის აღიარებისთვის ორივე ქვეყანაში საჭიროა დიპლომი, სადისერტაციო საბჭოს გადაწყვეტილება და ხშირად პუბლიკაციების სია.

პუბლიკაციების სიაში უცხოენოვანი სტატიების სათაურები არ ითარგმნება - ისინი უცვლელად რჩება, რომ ნაშრომი მოსაძებნი იყოს. ალბანურენოვანი და ქართულენოვანი სათაურები კი ითარგმნება, ორიგინალის მითითებით.

ხშირი შეცდომები

1. დანართი არ ითარგმნა - QSHA-მ აღიარება ვერ დაიწყო.
2. ნიშნები ალბანურ შკალაზე „გადაიყვანეს" თარგმანში.
3. კვალიფიკაცია ალბანური ეკვივალენტით შეიცვალა - ეს აღიარების ორგანოს საქმეა.
4. ჯერ თარგმანი, მერე აპოსტილი.
5. ალბანური დანართის ბოლო განყოფილებები გამოტოვეს - ქართულმა ცენტრმა სისტემის აღწერა ვერ ნახა.
6. მწვრთნელის ლიცენზია სატრანსფერო ფანჯრის ბოლოს ითარგმნა.

რატომ ჩვენ

• პირდაპირი ალბანურ-ქართული თარგმანი - ინგლისურის გავლის გარეშე.
• QSHA-სა და ქართული ცენტრის მოთხოვნების ცოდნა.
• აპოსტილის მოწესრიგება ქართულ დიპლომზე.
• სპორტული კვალიფიკაციების გამოცდილება.
• ნოტარიუსი იმავე შენობაში - დავით აღმაშენებლის გამზირი 117.

ალბანური თარგმანი - ხშირად დასმული კითხვები

ალბანური თარგმანის სხვა სერვისები