ალბანური სამედიცინო და ტექნიკური თარგმანი - ექიმებისა და ინჟინრების ხელით

Epikriza და სამედიცინო ჩანაწერები მკურნალობისთვის ალბანეთსა და საქართველოში

ალბანურად ეპიკრიზს epikriza ჰქვია, ისევე როგორც ქართულად - ორივე ენამ ტერმინი ერთი და იმავე სამედიცინო ტრადიციიდან აიღო. ეს სიმბოლურია: ალბანური და ქართული სამედიცინო დოკუმენტაცია სტრუქტურით ახლოსაა ერთმანეთთან.

ყველაზე ხშირი სცენარები:

• ქართველი პაციენტი ალბანეთში - ტურისტი, რომელსაც სანაპიროზე სამედიცინო დახმარება დასჭირდა; ალბანური epikriza ქართულად, სადაზღვევო ანაზღაურებისა და ქართველი ექიმისთვის.
• ალბანელი საქართველოში - ალბანური სამედიცინო ისტორია ქართულად, ქართველი ექიმისთვის.
• ფეხბურთელი - სამედიცინო ისტორია ტრანსფერამდე.

სამედიცინო ტექსტზე ჩვენთან სამედიცინო განათლების მთარგმნელი მუშაობს, ხოლო ტექსტი მეორე სპეციალისტის შემოწმებას გადის.

ალბანური სამედიცინო დოკუმენტის სტრუქტურა

ალბანური ეპიკრიზი ჩვეულებრივ შეიცავს: პაციენტის მონაცემებს, შემოსვლისა და გაწერის თარიღებს, დიაგნოზს (diagnoza) - ხშირად დაავადებათა საერთაშორისო კლასიფიკაციის კოდით - ანამნეზს, ობიექტურ გასინჯვას, კვლევებს, მკურნალობას (trajtimi) და რეკომენდაციებს (rekomandime).

ლათინური სამედიცინო ტერმინოლოგია ალბანურ ჩანაწერში ხშირია, ისევე როგორც ქართულში, და ეს თარგმანს ეხმარება. ალბანური აბრევიატურები კი ცალკე ყურადღებას ითხოვს - ზოგი მათგანი იტალიური სამედიცინო ტრადიციიდანაა, რაც ალბანეთის ისტორიულ კავშირებს ასახავს.

მედიკამენტები ალბანურ ჩანაწერში ხშირად იტალიური ან ბერძნული სავაჭრო სახელებითაა. თარგმანში ვუთითებთ მოქმედ ნივთიერებას, რომ ქართველმა ექიმმა ქართულ ბაზარზე ანალოგი იპოვოს.

სამოგზაურო დაზღვევა და ანაზღაურება

ალბანეთის სანაპიროზე დასვენებული ქართველი, რომელსაც სამედიცინო დახმარება დასჭირდა, სახლში დაბრუნებისას სადაზღვევო ანაზღაურებას ითხოვს. ქართული მზღვეველი ითხოვს:

• ალბანურ epikriza-ს ან ამბულატორიულ დასკვნას - ქართული თარგმანით;
• ანგარიშებს და გადახდის ქვითრებს - ალბანური ლეკით ან ევროთი;
• რეცეპტებს და აფთიაქის ქვითრებს.

ჩვეულებრივ სერტიფიცირებული თარგმანი საკმარისია. ეპიკრიზსა და ანგარიშებში თარიღები და სერვისები ერთმანეთს უნდა ემთხვეოდეს - ამას თარგმნისას ვამოწმებთ. გაითვალისწინეთ პოლისის ანაზღაურების მოთხოვნის ვადა.

სპორტული მედიცინა

ფეხბურთელის ტრანსფერი ალბანურ და ქართულ კლუბებს შორის სამედიცინო შემოწმებით სრულდება, და მისი დოკუმენტები ორივე მიმართულებით ითარგმნება.

• სამედიცინო შემოწმების დასკვნა - კარდიოლოგიური, ორთოპედიული, ზოგადი.
• ტრავმების ისტორია - ოპერაციები, რეაბილიტაცია, ვადები.
• ვიზუალიზაციის დასკვნები - მაგნიტურ-რეზონანსული ტომოგრაფია, რენტგენი, ექოსკოპია.
• ანტიდოპინგური დოკუმენტები - თერაპიული გამონაკლისის ნებართვა.

სპორტული მედიცინის ტერმინოლოგია სპეციფიკურია - იოგების, მენისკის, კუნთოვანი დაზიანებების კლასიფიკაცია - და ტრანსფერის ვადა მოკლეა. ამ შეკვეთებს სატრანსფერო რიგში ვიღებთ.

შრომისუუნარობა და სოციალური დაზღვევა

ალბანეთში შრომისუნარიანობის დადგენა სამედიცინო კომისიის საქმეა, ხოლო პენსიები და სოციალური გასაცემლები სოციალური დაზღვევის ინსტიტუტის (ISSH) კომპეტენციაა.

ალბანელს, რომელიც საქართველოში ცხოვრობს და ალბანურ პენსიას ან შრომისუუნარობის გასაცემელს იღებს, ხშირად სჭირდება ქართული სამედიცინო დოკუმენტების ალბანური თარგმანი - ეპიკრიზი, სამედიცინო-სოციალური ექსპერტიზის დასკვნა, ცოცხლად ყოფნის ცნობა.

საპირისპიროდ - ქართველი, რომელიც ალბანეთში მუშაობდა, ალბანური სოციალური დაზღვევის დოკუმენტებს ქართულად საჭიროებს, სტაჟის დასადასტურებლად. ამ დოკუმენტებში ტერმინოლოგია სოციალური დაზღვევის სისტემის სპეციფიკურია და ორ ქვეყანას შორის ზუსტად არ ემთხვევა - ვიყენებთ აღწერით თარგმანს, სადაც საჭიროა.

ფარმაცია და სამედიცინო ნაწარმი

ალბანეთის მედიკამენტებისა და სამედიცინო ნაწარმის ეროვნული სააგენტო ბაზარზე დაშვებას არეგულირებს, და ყოველი ახალი პროდუქტი ალბანურ დოკუმენტაციას საჭიროებს.

• მედიკამენტის ინსტრუქცია - პაციენტისთვის, ალბანურად.
• პროდუქტის მახასიათებლების შეჯამება - ექიმისთვის.
• ეტიკეტი და შეფუთვა.
• სამედიცინო ნაწარმის ინსტრუქცია - აპარატურის და მოწყობილობების.
• სარეგისტრაციო დოკუმენტაცია.

ქართული ფარმაცევტული კომპანია, რომელიც ალბანურ ბაზარზე გადის, ამ ტექსტებს ქართულიდან ან ინგლისურიდან ალბანურად საჭიროებს; ალბანური პროდუქტის შემომტანი საქართველოში - ალბანურიდან ან ინგლისურიდან ქართულად. ფარმაცევტულ ტექსტზე ჩვენთან ფარმაცევტული განათლების მთარგმნელი მუშაობს.

კლინიკური დოკუმენტაცია

მრავალცენტრიანი კლინიკური კვლევები, რომლებიც როგორც ალბანეთში, ისე საქართველოში ტარდება, ორივე ქვეყნის ენაზე საჭიროებს პაციენტის დოკუმენტებს - ინფორმირებული თანხმობა, პაციენტის დღიური, კითხვარები.

ასეთ პროექტში ალბანური და ქართული ვერსიები ერთი ინგლისური წყაროდან მზადდება, ერთიანი ტერმინთა ბაზით, რომ ორ ქვეყანაში პაციენტი ერთსა და იმავე ინფორმაციას იღებდეს. დეტალები კლინიკური კვლევების გვერდზეა.

ჰიდროენერგეტიკა და ინფრასტრუქტურა

ჰიდროენერგეტიკა ალბანურ-ქართული ტექნიკური თანამშრომლობის მთავარი სფეროა. ჰიდროსადგურის პროექტს დოკუმენტების დიდი ნაკადი აქვს:

• ტექნიკურ-ეკონომიკური დასაბუთება - ჰიდროლოგია, გეოლოგია, სიმძლავრის გაანგარიშება.
• პროექტი - კაშხალი, სადერივაციო გვირაბი, სადაწნეო მილსადენი, ძალური შენობა.
• ელექტრომექანიკური მოწყობილობის სპეციფიკაციები - ტურბინები, გენერატორები, ტრანსფორმატორები.
• ექსპლუატაციისა და მომსახურების სახელმძღვანელოები.
• მონიტორინგის ანგარიშები - კაშხლის უსაფრთხოება, ეკოლოგიური ხარჯი.

ალბანური და ქართული ჰიდროტექნიკური ტერმინოლოგია ხშირად ერთი და იმავე წყაროდანაა - ორივე ქვეყნის ინჟინრები საბჭოურ ან დასავლურ სკოლას გადიოდნენ. ჩვენი მთარგმნელი ორივე ტრადიციას იცნობს.

მშენებლობა

ალბანეთის და საქართველოს სამშენებლო ბაზრები მსგავსი ტემპით იზრდება, და ორივეში ევროკოდებზე გადასვლა მიმდინარეობს. ეს ტექნიკურ თარგმანს ამარტივებს: ევროკოდების ტერმინოლოგია ორივე ქვეყანაში ერთი წყაროდანაა.

ტიპური სამშენებლო დოკუმენტები: არქიტექტურული და კონსტრუქციული ნახაზები, განმარტებითი ბარათი, სპეციფიკაციები, ხარჯთაღრიცხვა, მასალების სერტიფიკატები, ტექნიკური ზედამხედველობის ანგარიშები.

ნახაზებს ვთარგმნით პირდაპირ CAD ფაილებში - ტექსტური ფენები ითარგმნება, გეომეტრია უცვლელი რჩება. ალბანური ასოები - ë, ç - CAD-ის სტანდარტულ შრიფტებში ყოველთვის არ არის; ამას წინასწარ ვამოწმებთ.

ტექსტილი და ფეხსაცმელი

ალბანეთი ევროპული ბრენდებისთვის ტექსტილისა და ფეხსაცმლის ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი მწარმოებელია - ძირითადად დამკვეთის მასალით წარმოების მოდელით. ქართული მსუბუქი მრეწველობა მსგავს გზას ადის.

ამ სფეროში ტექნიკური დოკუმენტაცია: ტექნიკური პაკეტები (სპეციფიკაციები, ზომების ცხრილები, ნაკერის აღწერა), მასალების სპეციფიკაციები, ხარისხის კონტროლის სტანდარტები, შეფუთვისა და მარკირების მოთხოვნები.

ტექნიკური პაკეტის ტერმინოლოგია ხშირად იტალიური ან ინგლისურია - ალბანურ ფაბრიკებში იტალიური ტერმინები ყოველდღიურია. ქართულ თარგმანში ვიყენებთ ქართულ მსუბუქ მრეწველობაში დამკვიდრებულ ტერმინებს, საჭიროებისას ორიგინალის მითითებით.

კვების მრეწველობა

ალბანური და ქართული კვების მრეწველობა - ზეთისხილი და ზეთი, ღვინო, თევზი, ხილი, თაფლი - ორივე ევროპულ ბაზარზე გადის და ერთსა და იმავე მოთხოვნებს აკმაყოფილებს.

ტექნიკური დოკუმენტები: ლაბორატორიული ოქმები, ტექნიკური ფურცლები, სურსათის უვნებლობის სისტემის დოკუმენტაცია, ეტიკეტები, ფიტოსანიტარიული სერტიფიკატები. ალბანურ-ქართულ ვაჭრობაში ეს დოკუმენტები ორივე მიმართულებით მოძრაობს.

ეტიკეტზე ადგილწარმოშობის დაცული დასახელებები არ ითარგმნება, ხოლო სავალდებულო ინფორმაცია - ალერგენები, შემადგენლობა, ვადა - ზუსტად.

სამთო მრეწველობა

ალბანეთი ქრომის მადნის ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი მწარმოებელია ევროპაში, საქართველოს კი მანგანუმისა და სპილენძის მოპოვების ტრადიცია აქვს. სამთო სექტორის სპეციალისტები ორ ქვეყანას შორის გამოცდილებას ცვლიან.

სამთო დოკუმენტაცია: გეოლოგიური ანგარიშები, მარაგების შეფასება, მოპოვების ლიცენზიები, სამთო სამუშაოების პროექტები, უსაფრთხოების წესები, გარემოსდაცვითი შეფასება.

გეოლოგიური და სამთო ტერმინოლოგია ორივე ენაზე ხშირად საბჭოური ან საერთაშორისო წყაროდანაა. მარაგების კლასიფიკაცია - თუ ანგარიში საერთაშორისო სტანდარტითაა შედგენილი - ფიქსირებული ტერმინებით გადადის.

სტანდარტები და შესაბამისობა

ალბანეთიც და საქართველოც ევროპული სტანდარტების დანერგვის პროცესშია. ალბანეთის სტანდარტიზაციის ორგანო ევროპულ სტანდარტებს ეროვნულად იღებს, საქართველოში იგივე პროცესი მიმდინარეობს.

სტანდარტებზე მითითებები - EN, ISO, IEC - თარგმანში უცვლელად რჩება, ხოლო ეროვნული აღნიშვნა - თუ მითითებულია - ორიგინალის ფორმით. შესაბამისობის დეკლარაციები და სერტიფიკატები ფიქსირებული ფორმულებით ითარგმნება.

დეტალები შესაბამისობის სერტიფიკატების გვერდზეა.

ნახაზები, უსაფრთხოება და ხარისხის კონტროლი

• ნახაზები - DWG და DXF ფაილებში, ტექსტური ფენების თარგმანით; შტამპი, შენიშვნები, ლეგენდა.
• უსაფრთხოების დოკუმენტაცია - პროცედურები, რისკის შეფასება, ინსტრუქტაჟი; ქართველი და ალბანელი მუშაკები ერთ ობიექტზე - ორენოვანი ფორმებით.
• ხარისხის კონტროლი - ხარისხის სახელმძღვანელო, პროცედურები, შემოწმების ფორმები, აუდიტის ანგარიშები.

თუ ობიექტზე ქართველი და ალბანელი პერსონალი ერთად მუშაობს - მაგალითად, ჰიდროსადგურის მშენებლობაზე - უსაფრთხოების ინსტრუქტაჟი და ნიშნები ორივე ენაზე უნდა იყოს. ამას ერთი ტერმინთა ბაზით ვამზადებთ, რომ „სამუშაოს შეჩერების უფლება" ორივე ენაზე ერთსა და იმავეს ნიშნავდეს.

ტურისტული ინფრასტრუქტურა და სასტუმროები

ალბანეთის სანაპიროზე და საქართველოს კურორტებზე ახალი სასტუმროები შენდება, და მათ ტექნიკური დოკუმენტაციაც სჭირდება: საინჟინრო სისტემები, ლიფტები, აუზები, სამზარეულოს აღჭურვილობა, ხანძარსაწინააღმდეგო სისტემები.

ასეთი ობიექტის ექსპლუატაციის სახელმძღვანელოები ხშირად ევროპული მწარმოებლებიდან მოდის ინგლისურად ან იტალიურად, ხოლო ტექნიკურ პერსონალს ადგილობრივ ენაზე სჭირდება. ჩვენ ვთარგმნით როგორც ქართულად, ისე ალბანურად, და თუ ერთი ოპერატორი ორ ქვეყანაში მუშაობს, ორივე ენისთვის ერთ ტერმინთა ბაზას ვიყენებთ.

სამედიცინო აღჭურვილობა კლინიკებისთვის

ალბანური და ქართული კლინიკები ხშირად ერთი და იმავე ევროპული მწარმოებლების აღჭურვილობას ყიდულობენ - დიაგნოსტიკური აპარატები, ლაბორატორიული ანალიზატორები, ოპერაციული ბლოკის აღჭურვილობა.

ასეთი აღჭურვილობის ინსტრუქცია ორ სამყაროს აერთიანებს: ტექნიკურს - მონტაჟი, მომსახურება, უსაფრთხოება - და სამედიცინოს - კლინიკური გამოყენება, პაციენტის უსაფრთხოება. ამიტომ ტექსტზე ორი სპეციალისტი მუშაობს: ტექნიკური მთარგმნელი და სამედიცინო რედაქტორი.

აღჭურვილობის რეგისტრაციისას ინსტრუქციის ადგილობრივ ენაზე ვერსია ხშირად სავალდებულოა - როგორც ალბანეთში, ისე საქართველოში.

გარემოსდაცვითი დოკუმენტაცია

ჰიდროენერგეტიკული, სამთო და სამშენებლო პროექტები ორივე ქვეყანაში გარემოზე ზემოქმედების შეფასებას საჭიროებს, ხოლო საერთაშორისო დონორების დაფინანსებისას - მათი ეკოლოგიური და სოციალური სტანდარტების დაკმაყოფილებასაც.

ასეთი დოკუმენტი ტექნიკურ, ბიოლოგიურ და სოციალურ ტერმინოლოგიას აერთიანებს: წყლის ეკოლოგიური ხარჯი, თევზის სავალი, ბიომრავალფეროვნება, მოსახლეობის განსახლება, საჯარო განხილვა. საჯარო განხილვისთვის რეზიუმე ადგილობრივ ენაზე მოსახლეობისთვის გასაგებად უნდა ითარგმნოს - ეს ცალკე ამოცანაა, რომელსაც მარტივი, მაგრამ ზუსტი ენა სჭირდება.

ალბანური ტექნიკური ლექსიკა და მისი წყაროები

ალბანური ტექნიკური ენა სამი ფენისგან შედგება: საკუთარი ალბანური ტერმინები, ისტორიული იტალიური სესხებები და თანამედროვე ინგლისური ტერმინები. ერთსა და იმავე ცნებას შეიძლება ერთ ფაბრიკაში იტალიური სახელი ჰქონდეს, სახელმძღვანელოში კი ალბანური.

ეს ქართველი მთარგმნელისთვის სირთულეა, მაგრამ ჩვენი ალბანური მთარგმნელი ამ ფენებს იცნობს. ქართულ თარგმანში ვიყენებთ ქართულ დარგობრივ ტერმინს, ხოლო თუ ორიგინალში ცნება სხვადასხვაგვარად წერია, ტერმინთა ბაზაში ყველა ვარიანტს ერთ ქართულ შესატყვისს ვუკავშირებთ.

ხშირი შეცდომები

1. მედიკამენტის მხოლოდ სავაჭრო სახელი - იტალიური ან ბერძნული - ქართველმა ექიმმა ვერ ამოიცნო.
2. ეპიკრიზი და ანგარიში სხვადასხვა თარიღებით - მზღვეველმა ახსნა მოითხოვა.
3. ნახაზი PDF-ად - ტექსტი ხელით ჩასასმელი გახდა.
4. ალბანური ასოები CAD-ში კითხვის ნიშნებად - შრიფტი არ შემოწმდა.
5. სტანდარტის ნომერი „ითარგმნა".
6. უსაფრთხოების ინსტრუქტაჟი მხოლოდ ერთ ენაზე შერეულ გუნდში.

რატომ ჩვენ

• სამედიცინო მთარგმნელები - ექიმები და ფარმაცევტები.
• საინჟინრო მთარგმნელები - ენერგეტიკა, მშენებლობა, სამთო მრეწველობა.
• CAD ფაილებში თარგმანი - ალბანური და ქართული შრიფტების შემოწმებით.
• სატრანსფერო რიგი სპორტული მედიცინისთვის.
• ტერმინთა ბაზა, რომელიც თქვენ გეკუთვნით.

ალბანური თარგმანი - ხშირად დასმული კითხვები

ალბანური თარგმანის სხვა სერვისები