ბოსნიური დიპლომების, ნიშნების ფურცლებისა და კვალიფიკაციების თარგმანი - ნოსტრიფიკაციისთვის, ჩარიცხვისთვის და აღიარებისთვის საქართველოში

ნოსტრიფიკაცია და აღიარება ბოსნიის დაყოფილ სისტემაში

ქართული დიპლომის ბოსნიაში აღიარება ორი მიზნით ხდება: აკადემიური - სწავლის გასაგრძელებლად, და პროფესიული - დასაქმებისთვის. აკადემიურ აღიარებას ხშირად უნივერსიტეტი ახორციელებს, სადაც სტუდენტი ირიცხება. პროფესიული აღიარება და ნოსტრიფიკაცია - კანტონის ან ენტიტეტის განათლების სამინისტრო ან უფლებამოსილი ორგანო.

სახელმწიფო დონეზე მოქმედებს ცენტრი, რომელიც უცხოური კვალიფიკაციების შესახებ ინფორმაციას აწვდის და აღიარების პროცესს ასახავს, მაგრამ საბოლოო გადაწყვეტილება ხშირად კანტონურ ან ენტიტეტის დონეზეა. ეს ნიშნავს, რომ სარაევოს კანტონში, ტუზლის კანტონში და ბანია ლუკაში პროცედურა, ვადა და მოთხოვნილი დოკუმენტები შეიძლება განსხვავდებოდეს.

ჩვენი რეკომენდაცია: ჯერ დააზუსტეთ, რომელ ორგანოს მიმართავთ და რას ითხოვს, შემდეგ მოამზადეთ ქართული დოკუმენტები. ჩვენ ქართულ ეტაპს ვაწესრიგებთ - აპოსტილი და თარგმანი.

რა დოკუმენტები სჭირდება ნოსტრიფიკაციას

ტიპური პაკეტი ქართული დიპლომის ბოსნიური ნოსტრიფიკაციისთვის:

• დიპლომი - აპოსტილით.
• დიპლომის დანართი - საგნები, კრედიტები, ნიშნები.
• სასწავლო პროგრამა - ზოგჯერ, საგნების აღწერით; რეგულირებულ პროფესიებში ხშირად.
• წინა საფეხურის დიპლომი - მაგისტრატურის აღიარებისას - ბაკალავრის დიპლომიც.
• პასპორტი.

თარგმანი ადგილობრივ ენაზე, ხშირად ბოსნიელი სასამართლო თარჯიმნის მიერ. ქართული დიპლომის დანართი ხშირად ორენოვანია - ქართულ-ინგლისური - რაც ბოსნიელ თარჯიმანს ინგლისურიდან თარგმნის საშუალებას აძლევს. თუ დანართი მხოლოდ ქართულადაა, ჩვენ ინგლისურად ან პირდაპირ ბოსნიურად ვთარგმნით.

სასწავლო პროგრამის თარგმანი ყველაზე მოცულობითია - საგნების აღწერა, მიზნები, ლიტერატურა. წინასწარ დააზუსტეთ, სჭირდება თუ არა.

ჩარიცხვა ბოსნიურ უნივერსიტეტებში

ქართველი სტუდენტები ბოსნიაში რამდენიმე გზით ხვდებიან: ინგლისურენოვან პროგრამებზე სარაევოს საერთაშორისო და კერძო უნივერსიტეტებში, გაცვლითი პროგრამებით, ან სპორტული სტიპენდიებით. სახელმწიფო უნივერსიტეტები - სარაევოს, ბანია ლუკის, მოსტარის, ტუზლის - ძირითადად ადგილობრივ ენაზე ასწავლიან.

ჩარიცხვისთვის ჩვეულებრივ საჭიროა: ატესტატი ან დიპლომი დანართით, აპოსტილით და თარგმანით; ენის ცოდნის დადასტურება; პასპორტი; ზოგჯერ სამოტივაციო წერილი და რეკომენდაციები. საერთაშორისო უნივერსიტეტები ხშირად ინგლისურ თარგმანს იღებენ, სახელმწიფოები - ადგილობრივს.

ჩარიცხვის შემდეგ სტუდენტს სასწავლო ბინადრობის ნებართვა სჭირდება, უცხოელთა საქმეების სამსახურში. დეტალები ნოტარიული თარგმანის გვერდზეა.

გაცვლითი პროგრამები

ორივე ქვეყანა ევროპულ საგანმანათლებლო პროგრამებში მონაწილეობს, და ქართულ და ბოსნიურ უნივერსიტეტებს შორის სტუდენტებისა და პროფესორების გაცვლა ხდება. გაცვლით სტუდენტს სჭირდება: სასწავლო შეთანხმება, ნიშნების ფურცელი, მოწვევის წერილი, სტუდენტის ცნობა.

ეს დოკუმენტები ჩვეულებრივ ინგლისურადაა და თარგმანს არ საჭიროებს. თარგმანი მაშინ სჭირდება, როცა სტუდენტი ბრუნდება და ბოსნიურ უნივერსიტეტში მიღებული კრედიტები ქართულ უნივერსიტეტში უნდა აღიარდეს, და ბოსნიური ნიშნების ფურცელი მხოლოდ ადგილობრივ ენაზეა.

ასეთ შემთხვევაში ნიშნების ფურცელს ქართულად ვთარგმნით, სერტიფიცირებული ან ნოტარიული ფორმით, უნივერსიტეტის მოთხოვნით.

ბოსნიური შეფასების სისტემა

ბოსნიურ უნივერსიტეტებში ათქულიანი სკალა გამოიყენება, სადაც ყველაზე დაბალი დადებითი ნიშანი 6-ია, ყველაზე მაღალი - 10. 5 ან ნიშნის არარსებობა ჩაუთვლელს ნიშნავს. სკოლებში - ხუთქულიანი სკალა, 1-დან 5-მდე, სადაც 5 ფრიადია.

ქართველისთვის, რომელიც ქართული სკოლის ათქულიან და უნივერსიტეტის ასქულიან სკალას იცნობს, ბოსნიური ნიშნები უჩვეულოა: 6 ბოსნიურ უნივერსიტეტში გამსვლელია, ქართულ სკოლაში კი დამაკმაყოფილებელი. ამიტომ თარგმანში ნიშნები უცვლელად გადადის, და შეფასების სისტემის მოკლე ახსნას ვურთავთ.

ECTS კრედიტები ბოლონიური პროგრამების დანართებშია და უცვლელად გადადის. ქართული ნიშნების ბოსნიურ სისტემაზე გადაყვანა თარგმანის საქმე არ არის - ამას აღიარების ორგანო აკეთებს.

ბოსნიური დიპლომები საქართველოში: აღიარება და დასაქმება

ბოსნიელი, რომელიც საქართველოში მუშაობს ან სწავლობს, დიპლომის აღიარებას განათლების ხარისხის განვითარების ეროვნულ ცენტრში გადის. საჭიროა დიპლომი, დანართი, აპოსტილი და ქართული ნოტარიული თარგმანი. ცენტრი ზოგჯერ ბოსნიურ უნივერსიტეტთან ამოწმებს დიპლომის ნამდვილობას.

კერძო დამსაქმებლისთვის ჩვეულებრივ აღიარება არ სჭირდება - საკმარისია დიპლომის სერტიფიცირებული თარგმანი, ქართულად ან ინგლისურად. რეგულირებულ პროფესიებში - მედიცინა, განათლება, სამართალი - აღიარება ან ლიცენზია აუცილებელია.

ბოსნიური დიპლომის დანართი ხშირად მხოლოდ ადგილობრივ ენაზეა, განსაკუთრებით ძველ დიპლომებში. ახალი ბოლონიური დიპლომის დანართი ზოგჯერ ორენოვანია - ადგილობრივ ენაზე და ინგლისურად.

ბოლონიამდელი და ბოლონიური ხარისხები

ბოსნიამ ბოლონიის პროცესი 2000-იანი წლების შუაში დაიწყო. ამიტომ ბოსნიურ დიპლომებში ორი სისტემა გვხვდება:

• ბოლონიამდელი - ოთხ ან ხუთწლიანი „დიპლომირებული" ხარისხი - მაგალითად, დიპლომირებული ინჟინერი, დიპლომირებული ეკონომისტი - და „მეცნიერებათა მაგისტრი", რომელიც კვლევითი, ორწლიანი ხარისხი იყო, ბოლონიური მაგისტრისგან განსხვავებით.
• ბოლონიური - პირველი ციკლი (სამი ან ოთხი წელი), მეორე ციკლი (ერთი ან ორი წელი), მესამე ციკლი - დოქტორანტურა. „3+2" და „4+1" მოდელები ორივე გამოიყენება.

თარგმანში ხარისხის სახელს ორიგინალის მიხედვით ვწერთ - „დიპლომირებული ინჟინერი", „მეცნიერებათა მაგისტრი" - ქართულ ბაკალავრად ან მაგისტრად „გადაყვანის" გარეშე. ბოლონიამდელი „მეცნიერებათა მაგისტრი" ქართველ მკითხველს შეიძლება ბოლონიურ მაგისტრად მოეჩვენოს; საჭიროებისას განმარტებას ვურთავთ.

სკოლის ცნობები და ატესტატები

ბოსნიური სკოლის დოკუმენტები - ცნობა კლასის დასრულების შესახებ, ტაბელი, საშუალო სკოლის დამამთავრებელი ატესტატი - კანტონის ან ენტიტეტის ფორმით იბეჭდება. ფედერაციის სხვადასხვა კანტონში ფორმა და ენა შეიძლება განსხვავდებოდეს: ბოსნიური, ხორვატული, სერბული.

ქართულ სკოლაში ჩარიცხვა - ბოსნიელი ბავშვის დოკუმენტები ნოტარიული თარგმანით, საჯარო სკოლისთვის; კერძო და საერთაშორისო სკოლები ხშირად სერტიფიცირებულს ან ინგლისურს იღებენ. ხუთქულიანი ნიშნები უცვლელად, სისტემის ახსნით.

ქართულ უნივერსიტეტში ჩარიცხვა - საშუალო სკოლის ატესტატი ნიშნებით, აპოსტილით და ნოტარიული თარგმანით, განათლების ხარისხის განვითარების ცენტრში აღიარებისთვის.

ბოსნიურ სკოლებში ზოგი საგანი - ეთნიკური ჯგუფის ენა, ისტორია, რელიგია - კანტონის მიხედვით სხვადასხვაა; თარგმანში საგნის სახელს ზუსტად ვიმეორებთ.

პროფესიული კვალიფიკაციები

ბოსნიური საშუალო პროფესიული სკოლები ტექნიკოსებს, ხელოსნებს, ექთნებს და მომსახურების სფეროს სპეციალისტებს ამზადებენ - სამწლიანი და ოთხწლიანი პროგრამებით. ოთხწლიანი ტექნიკური სკოლის დიპლომი უნივერსიტეტში ჩარიცხვის უფლებასაც იძლევა.

პროფესიული კვალიფიკაციის სახელი - „მანქანათმშენებლობის ტექნიკოსი", „ელექტროტექნიკოსი", „სამედიცინო დაი" - ქართულ შესატყვისზე ზუსტად უნდა გადავიდეს. ხე-ტყისა და ავეჯის წარმოების, ლითონის დამუშავების კვალიფიკაციები ბოსნიაში განსაკუთრებით გავრცელებულია, და ამ დარგების ტერმინოლოგიას ვიცნობთ.

სამშენებლო და ენერგეტიკულ პროექტებზე მომუშავე ბოსნიელი ხელოსნებისთვის - შემდუღებლები, ელექტრიკოსები - სერტიფიკატები და კურსების მოწმობები ხშირად ქართველ დამსაქმებელს სჭირდება.

სტუდენტის ცნობები და წერილები

სტუდენტის ცნობა - ადასტურებს, რომ პირი სწავლობს. ბოსნიური უნივერსიტეტი გასცემს ადგილობრივ ენაზე; ქართველი სტუდენტისთვის ქართულ უწყებაში - ოჯახის შემწეობისთვის, სამხედრო აღრიცხვისთვის, ბანკისთვის - ქართული თარგმანით.

ნიშნების ფურცელი - როცა სწავლა გრძელდება ან შეწყდა; კრედიტების აღიარებისთვის.

ცნობა სწავლის დასრულების შესახებ - როცა დიპლომი ჯერ არ გაცემულა; ბოსნიურ უნივერსიტეტებში დიპლომის ბეჭდვას ზოგჯერ თვეები სჭირდება.

ქართული უნივერსიტეტის ცნობები ბოსნიისთვის - ბინადრობისთვის, სტიპენდიისთვის - ბოსნიურად ან ინგლისურად.

სპორტული კვალიფიკაციები და მწვრთნელის ლიცენზიები

ფეხბურთის მწვრთნელის ლიცენზიები - UEFA C, B, A და Pro - ეროვნული ფედერაციების მიერ გაიცემა, UEFA-ს ერთიანი სისტემით. ის ყველა წევრ ფედერაციაში აღიარებულია, და ბოსნიელ მწვრთნელს, რომელიც ქართულ კლუბში მუშაობს, ლიცენზიის ხელახლა აღება არ სჭირდება.

მაგრამ სამუშაო ნებართვისა და ბინადრობისთვის სახელმწიფო უწყებას შეიძლება ლიცენზიის თარგმანი დასჭირდეს, როგორც კვალიფიკაციის მტკიცებულება. ლიცენზია ხშირად ორენოვანია - ადგილობრივ ენაზე და ინგლისურად.

სხვა სპორტული კვალიფიკაციები - ფიტნეს-ტრენერი, ფიზიოთერაპევტი, სპორტული მენეჯერი - ეროვნული სისტემებით გაიცემა და აღიარება ცალკე საკითხია. ფიზიოთერაპევტის კვალიფიკაცია საქართველოში რეგულირებულია.

სპორტული უნივერსიტეტის ან ფაკულტეტის დიპლომი - ფიზიკური აღზრდის პროფესორი, სპორტული მწვრთნელი - ჩვეულებრივი აკადემიური დიპლომია და ჩვეულებრივ აღიარებას გადის.

სამედიცინო და ჯანდაცვის განათლება

ბოსნიური სამედიცინო ფაკულტეტები - სარაევოს, ბანია ლუკის, მოსტარის, ტუზლის - ექვსწლიან პროგრამას ასწავლიან, რომელიც „მედიცინის დოქტორის" ხარისხით სრულდება. ეს პროფესიული ხარისხია, არა სამეცნიერო დოქტორანტურა - თარგმანში ამ განსხვავებას ზუსტად ვიცავთ.

ბოსნიელი ექიმი, რომელიც საქართველოში პრაქტიკის დაწყებას გეგმავს - ან ქართველი ექიმი ბოსნიაში - რეგულირებულ პროცედურას გადის: დიპლომის აღიარება, სტაჟირების დადასტურება, სპეციალიზაციის დოკუმენტები, სამედიცინო პალატის ლიცენზია. ყველა აპოსტილით და თარგმანით.

სამედიცინო დიპლომის დანართს სამედიცინო განათლების მქონე მთარგმნელი ამუშავებს - კლინიკური დისციპლინები ქართული სამედიცინო ტერმინოლოგიით.

სამოტივაციო წერილები, რეკომენდაციები და CV

სამოტივაციო წერილი - ბოსნიურ უნივერსიტეტში ჩარიცხვისთვის, სტიპენდიისთვის, გაცვლითი პროგრამისთვის. ვთარგმნით ან ვეხმარებით ადაპტირებაში, რომ ბოსნიურ კომისიას სტუდენტის მოტივაცია ბუნებრივად გადაეცეს.

რეკომენდაციის წერილები - ქართველი პროფესორებისა და დამსაქმებლებისგან, ბოსნიურად ან ინგლისურად; ბოსნიელი მწვრთნელებისა და კლუბებისგან - ქართულად.

CV - ბოსნიური ბაზრისთვის ევროპული ფორმატი, ხშირად Europass; ქართული ბაზრისთვის - ქართულად ან ინგლისურად. სპორტსმენის CV-ში - სტატისტიკა, კლუბები, მიღწევები; ტერმინოლოგია სპორტული, ხოლო კლუბების და ტურნირების სახელები ოფიციალური ფორმით.

მასწავლებლები და პედაგოგიური კვალიფიკაცია

ბოსნიელი მასწავლებლები საქართველოში ძირითადად საერთაშორისო სკოლებში და ენის ცენტრებში მუშაობენ - ინგლისური, გერმანული, სპორტი. ქართველი მასწავლებლები ბოსნიაში - საერთაშორისო სკოლებში და უნივერსიტეტებში, ხშირად ინგლისურენოვან პროგრამებზე.

ბოსნიურ პედაგოგიურ სისტემაში მასწავლებლის კვალიფიკაცია ხშირად სამი ელემენტისგან შედგება: უნივერსიტეტის დიპლომი, პედაგოგიური მომზადება და სახელმწიფო პროფესიული გამოცდა, რომელიც სტაჟირების შემდეგ ტარდება. თარგმანში სამივე ელემენტს ცალკე ვაღწერთ, რომ ქართველმა დამსაქმებელმა დაინახოს, კანდიდატი სრულად კვალიფიციურია თუ არა.

საერთაშორისო სკოლისთვის ჩვეულებრივ ინგლისური სერტიფიცირებული თარგმანი საკმარისია; საჯარო სკოლისთვის - ქართული ნოტარიული და აღიარება.

დიპლომის დუბლიკატი და ომის დროს დაკარგული დოკუმენტები

ბევრმა ბოსნიელმა ომის დროს დიპლომი ან სკოლის დოკუმენტები დაკარგა. დუბლიკატს გამცემი უნივერსიტეტი ან სკოლა გასცემს, მათი არქივის საფუძველზე. თუ არქივიც დაიკარგა, ზოგჯერ სასამართლო პროცედურით დგინდება, რომ პირმა განათლება მიიღო.

დუბლიკატზე ხშირად წერია, რომ ის ორიგინალის ნაცვლად გაიცა, და ორიგინალის თარიღი და ნომერი მითითებულია. თარგმანში ორივე თარიღს - ორიგინალის და დუბლიკატის - ცალ-ცალკე ვაფიქსირებთ.

ზოგი ძველი დიპლომი იუგოსლავიური უნივერსიტეტებიდანაა - ზაგრებიდან, ბელგრადიდან, ნოვი სადიდან - რომლებიც დღეს სხვა ქვეყნებშია. დუბლიკატს ან ცნობას ამ შემთხვევაში იმ ქვეყნის უნივერსიტეტი გასცემს, და აპოსტილი იქ იდება.

ენის ცოდნის დადასტურება

ბოსნიურ სახელმწიფო უნივერსიტეტში ადგილობრივ ენაზე სწავლისთვის ქართველ სტუდენტს ენის ცოდნის დადასტურება სჭირდება - ზოგჯერ უნივერსიტეტის ენის კურსის სერტიფიკატით, ზოგჯერ ტესტით. ინგლისურენოვან პროგრამაზე - საერთაშორისო ინგლისური სერტიფიკატი, რომელიც თარგმანს არ საჭიროებს.

ბოსნიელისთვის ქართულ უნივერსიტეტში ქართულენოვან პროგრამაზე - ქართული ენის მოსამზადებელი პროგრამა, რომელსაც ბევრი ქართული უნივერსიტეტი უცხოელებს სთავაზობს. ამ პროგრამის სერტიფიკატი ბოსნიაში დაბრუნებისას, CV-სთვის, ბოსნიურად ან ინგლისურად ითარგმნება.

ქართული ენის ცოდნა ბოსნიელი სპორტსმენისთვის ან ბიზნესმენისთვის იშვიათი და ფასეული უნარია - და კურსის მოწმობის თარგმანი CV-ს ამ უნარს უსვამს ხაზს.

ვადები

• დიპლომი დანართით - 1-2 დღე, საგნების რაოდენობის მიხედვით.
• სკოლის ცნობა ან ტაბელი - იმავე დღეს.
• სასწავლო პროგრამა - მოცულობის მიხედვით, ხშირად რამდენიმე დღე.
• ქართული აპოსტილი განათლების დოკუმენტზე - რამდენიმე სამუშაო დღე.
• ნოსტრიფიკაცია ბოსნიაში - კვირები ან თვეები, კანტონისა და ორგანოს მიხედვით.

ბოსნიურ უნივერსიტეტში ჩარიცხვის ვადები ხშირად ზაფხულშია; ქართული დოკუმენტები გაზაფხულზე მოამზადეთ, რომ აპოსტილს, თარგმანს და ადგილობრივ დამოწმებას დრო ეყოს.

ხშირი შეცდომები

1. ბოსნიური 6 „დამაკმაყოფილებლად" წაიკითხეს - ახსნის გარეშე ნიშნები არასწორად შეფასდა.
2. ბოლონიამდელი „მეცნიერებათა მაგისტრი" ბოლონიურ მაგისტრად ითარგმნა.
3. „მედიცინის დოქტორი" სამეცნიერო დოქტორად - აღიარების ცენტრმა შეუსაბამობა დაინახა.
4. ნოსტრიფიკაციის ორგანო არ დაზუსტდა - დოკუმენტები არასწორ კანტონში წაიღეს.
5. სასწავლო პროგრამა არ ითარგმნა - რეგულირებული პროფესიის აღიარება შეჩერდა.
6. მწვრთნელის ლიცენზია არ ითარგმნა სამუშაო ნებართვისთვის.

ბოსნიური თარგმანი - ხშირად დასმული კითხვები

ბოსნიური თარგმანის სხვა სერვისები